Nét đẹp văn hóa lễ cúng bến nước của người Ê Đê ở buôn M’Um xã Krông Jing huyện M’Drăk

Từ xa xưa lễ cúng bến nước là một trong những phong tục tập quán của đồng bào dân tộc Êđê. Lễ được tổ chức hằng năm sau mùa thu hoạch để cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no hạnh phúc. Cùng với thời gian nét đẹp văn hóa truyền thống này đã được người dân buôn M’Um, xã Krông Jing (M’Đrăk) lưu truyền và gìn giữ.

Thầy cúng làm Lễ tại bến nước

Theo lời kể của già làng Ama Thạch, để chuẩn bị cho lễ cúng bến nước, nhiều ngày trước đó, già làng, trưởng buôn đã thông báo, họp bàn với dân làng về công tác tổ chức. Mỗi người được giao một phần việc cụ thể như: Bà con trong buôn cũng chuẩn bị sẵn sàng những ché rượu cần, lễ vật để cúng Yàng (trời) chu đáo; thanh niên, nam nữ trong buôn rộn ràng chuẩn bị những bộ quần áo truyền thống đẹp nhất, tập những điệu múa xoan duyên dáng, đánh thành thạo những nhịp cồng, chiêng và chuẩn bị những tiết mục văn nghệ, những trò chơi dân gian, để biểu diễn trong ngày Lễ cúng bến nước. Để Lễ cúng diễn ra đúng theo trình tự, người dân trong buôn tập trung đông đủ tại nhà chủ bến nước Ama Hà để chuẩn bị các lễ vật gồm: 1 con heo đực đen; 01 con gà lông trắng, 04 ché rượu cần để cúng cho chủ bến nước và đãi khách. Sau tiếng cồng chiêng vang lên Lễ cúng bến nước được bắt đầu bằng việc lễ cúng ông bà tổ tiên, sau đó sẽ là lễ cúng Yàng (Trời) để cầu mưa. Sau khi cúng Yàng xong, những cô gái trong trang phục truyền thống, lưng đeo gùi, cùng mọi người theo chân thầy cúng về bến nước để làm lễ. Kết thúc buổi Lễ mọi người cùng nhau mang lễ vật về nhà chủ bến nước làm lễ cúng thần đất, cúng sức khỏe cho chủ bến nước, mọi người trong buôn.

Các nghệ nhân đánh cồng chiêng tại Lễ cúng bến nước

Bà Nguyễn Thị Linh, Phó Chủ tịch UBND xã Krông Jing, Lễ cúng bến nước là nét đặc trưng của dân tộc Ê đê tỉnh Đăk Lăk nói chung và đồng bào dân tộc Ê đê xã Krông Jing nói riêng; để nét văn hóa này được bảo tồn, từ năm 2017 UBND xã Krông Jing đã quyết định phục hồi và duy trì nghi lễ này hàng năm. Lễ cúng bến nước theo truyền thống phải thực hiện trong 03 ngày nhưng hiện nay chỉ tổ chức trong 01 ngày nhưng vẫn đầy đủ nghi lễ và ý nghĩa, để bà con có thể duy trì và bảo tồn được nét văn hóa của cha ông để lại.

Đức Khá - Mỹ Sự - Thúy Diệp